Thursday, November 29, 2007

ދިވެހީންނަށް ލިބެންއޮތް ހައްގު ފެހި މުސްތަގްބަލް: މުވާސަލާތީ ގުޅުން ނެތުމުން ކިލަބުވެފައި

ނޯޓު: މިއީ 29 ނޮވެމްބަރ 2007 ވަނަ ދުވަހު މިނިވަން ނޫހުގައި ޝާއިއުކޮށްފައިވާ މަޒުމޫނެކެވެ. މިމަޒުމޫނު މިބްލޮގުގައި ޝާއިއު މިކުރަނީ މިއީ ރައްޔިތުންގެ ހާއްސަ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުންގެ އިހުލާސްތެރިކަމެއް ނެތްކަން ވަރަށް ރަގަޅަށް ހާމަކޮށްދޭ މަޒުމޫނަކަށް ވާތީއެވެ. ހާއްސަ މަޖިލީހުގައި ޑީއާރުޕީއަށް ނިސްބަތްވާ މެންބަރުންނާއި އެމްޑީޕީއަށް ނިސްބަތްވާ މެންބަރުންގެ ތެރޭގައި ވެސް ގިނައީ އަމިއްލަ އެދުމުން ފޯވެފައި ތިބި މީހުންނެވެ. މިފަހަރު ގެންނަ ގާނޫނު އަސާސީ ކުރީގެ ގާނޫނު އަސާސީއަށް ވުރެ ރަގަޅު ވެފައި ރައްޔިތުންގެ ހައްގުތައް ކޮންމެވެސް މިންވަރަކަށް ރައްކާތެރިކޮށްދޭނެއެވެ. ނަމަވެސް 21 ވަނަ ގަރުނުގައި ދިވެހިން ކުރިޔަށް ދިއުމަށް ބޭނުންވާ ކިތަންމެ ކަމެއް އެގާނޫނު އަސާސީ އިން މަދުވާނެއެވެ. ވީމާ ފުރިހަމަ މިނިވަން ކަމާއި ހައްގުތައް ހޯދުމަށް ދިވެހިން ކުރާ މަސައްކަތް ގާނޫނު އަސާސީ ނިމުމާއި ހަމައަކުން ނުނިމޭނެއެވެ. އެމަސައްކަތް ދިވެހި ޒުވާނުން ކުރިޔަށް ގެންދަން ޖެހޭނެއެވެ. އަދި ރައްޔިތުންނަށް ހިޔާނާތްތެރިވީ ހާއްސަ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުންތަކަށް ސިޔާސީ މަގާމުތަކަށް ދެން ޖާގަ ނުދިނުމަކީ ވެސް ދިވެހި ޒުވާނުން ސަމާލުވެ ކުރަން ޖެހޭނެ ކަމެކެވެ.



ދިވެހީންނަށް ލިބެންއޮތް ހައްގު ފެހި މުސްތަގްބަލް: މުވާސަލާތީ ގުޅުން ނެތުމުން ކިލަބުވެފައި
ލިޔުނީ: އަހުމަދު އަލީ ނަސީރު، 25 ނޮވެމްބަރ2007

މިހިސާބުން، މައުމޫނު އަބްދުލްގައްޔޫމް ހަދުމަފުޅުން ކައްސަވާލައްވާށެވެ. އޭނާ، އެއީ އިހަށްދުވަހެވެ.

އެހެންނޫނަސް އޭނާ އެއީ، އަޅުގަޑުމެންގެ މުސްތަގްބަލުގައި ހަރަކާތްތެރިވާނެ އިސް މީހެއްވެސް ނޫން ދޮގެއްތޯއެވެ؟ އޭނާގެ ސިޔާސީ އުމުރު ހަމަވީއެވެ. މިހާރު މިވަނީ ވަގުތު ބަދަލުވެފައެވެ. ޒަމާން މިވަނީ އެހެން ދަރަޖައަކަށް ނަގުލުވެފައެވެ. މަންޒަރު ކެހި އެހެން ހިސާބަކަށް އާދެވިފައެވެ.

ގާނުނު އަސާސީއެއް ލިޔާން ޖެހިފައޭ މިއޮތީ ކިޔާ، 113 މެމްބަރުން އަޑުއަރުވަމުން ދާތާވެސް މިހާރު އެތަކެއް އަހަރުވީއެވެ. އެތަކެއް މިލިއަން ރުފިޔާވެސް މި މެމްބަރުންނަށް ބަޖެޓުންދީ ހުސްވެއްޖެއެވެ. ހިސާބުތައް އަމިއްލަޔަށް ހައްދަވާށެވެ.

ތ އަތޮޅުގެ އިއްޒަތްތެރި މެމްބަރު އަދި އެމްޑީޕީގެ ޕާލަމެންޓަރީ ލީޑަރ، ހަސަން އަފީފުގެ އެސްޓިމޭޓް ކަމުގައި އޭނާ <މިނިވަން ރޭޑިޔޯ> މެދުވެރިކުރައްވާ ރައްޔިތުންނަށް ދެއްވި މުއްދަތަކީ، 3 މަސްދުވަހެވެ. މި ދެންނެވި ބަސްދީގަތުމަށްފަހު އެތަކެއްމަސް މިވޭތުވެ ދިޔައީއެވެ. ކުލަތައް ގުޅުވައިގެން ޓައީ، ގަމީސް އަދި ފަޓުލޫނާއި އިސްޓާކީން ގެ ބޭރުން އޮފު ކުރި ބޫޓަށް އެރިވަޑައިގެން އެތިއްބެވި ޚާއްސަ މަޖިލީހުގެ އިއްޒަތްތެރީންގެ ތެރޭގައި، މިކަން ދެނެވަޑައިގެން ނުވަތަ ގަބޫލުފުޅު ކުރެއްވި ކިތައް މެމްބަރުން އެބަ ތިއްބެވިތޯއެވެ؟ ގާނޫނު އަސާސީ އިސްލާހުކުރުމޭ ކިޔައިގެން ބައިގަޑަކަށް ބަޑު މުސާރަޔާ ކޮއްތު ލިބި ފަލަވުންނޫން އެހެންކަމެއް އަދި ނުވެއޭ ބުނެ ޝަކުވާކުރާ މީހުން މަދެއްނޫނެވެ. އެއީ ނުހައްގުން މަޖިލީސް މެމްބަރުންނާ ދިމާކުރުންތޯއެވެ؟


އާންމުންގެ ތެރޭގައި އިއްޒަތްތެރި މެމްބަރުންނަށް އޮންނަ އިތުބާރަށް ލޮޅުން އެރުމަކީ މިފަދަ މުހިންމު މަސައްކަތެއްގެ މޭވާ ހިތިވާނެ އެއްސަބަބެވެ. ގާނޫނު އަސާސީ އިސްލާހުކުރުމުގައި އެ ކުރައްވަމުން ގެންދަވާ ބުރަ މަސައްކަތުގެ ބުރަކަން ރައްޔިތުންނަށް އެންމެ ރަގަޅަށް އޮޅުން ފިލާނީ، އާންމު ރައްޔިތުންނަށް ލިބޭ މައުލޫމާތު ތާޒާކަންމަތީ ފުރިހަމަޔަށް ލިބޭނަމައެވެ. ތޯތޯވާހަކަތައް މަދުވެގެންނެވެ. ރާއްޖޭގައި، މިހިދުގައިނަމަ، ސަރުކާރުން ހިންގާ ރޭޑިއޯ އަދި ޓީވީ ގެ ވާޖިބަކީ މި މުހިންމު ރޯލު އަދާކުރުން ނޫންތޯއެވެ؟ މިކަމެއް ނުވެއެވެ. އިންފޮމޭޝަން މިނިސްޓަރ ނަޝީދު ވިދާޅުވާ ގޮތުގައިނަމަ، ޓީވީއެމްގެ މުވައްޒަފުންނާއި އަޑުގެ މުވައްޒަފުން އެއްބަޔަކު އަނެއް ބަޔަކާ ވާހަކައެއް ނުދައްކައެވެ. މުވާސަލާތުގެ ދަރުބާރު އޮތްގޮތަކީ މިއީކަމުން، އިއްޒަތްތެރި މެމްބަރުން ކުރައްވާ މަސައްކަތާބެހޭ ހޫނު ރިޕޯޓްތަކެއް ރައްޔިތުންނަކަށް ނުލިބެއެވެ. ދެން އޮންނަނީ މަޖިލީހުގެ ގެލެރީއެވެ. އެތަނުން ކިތަކެއް ރައްޔިތުންނަށް މައުލޫމާތު ލިބޭނެތޯއެވެ؟ ވަގުތުން ލައިވްކޮށް މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުގައި ވާ ކަންކަން ރައްޔިތުންނަށް ފޯރުކޮށްދެވިދާނެއެވެ. އާންމު ބަހުސްތައްވެސް ބޭއްވިދާނެއެވެ.

ސަރުކާރު ދޫކޮށް ސިޔާސީ ޕާޓީތަކާއި އެމީހުންގެ މުވާސަލާތީ ގުޅުމަށް ބައްލަވާށެވެ.

އެމްޑީޕީއަށް ބަލާއިރު، ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް މެމްބަރުންނަށް މައުލޫމާތު ފޯރުކޮށްދިނުމާއި، މަޝްވަރާތަކާ ބަހުސްތައް ދަނީ އެޕާޓީން އިންތިޒާމް ކޮށްގެން ހަރުގެތަކުގައި ބާއްވަމުންނެވެ. ފިއްތުންތަކަކާވެސް އެކީގައެވެ. އަދި މަޖިލީހުގައި ހިގާނުހިގާ ހުރިހާކަމެއް އެޕާޓިން އެދަނީ ވަރަށް ގާތުން ބަލަމުންވެސްމެއެވެ. ނަމަވެސް، މަޖިލީހުގެ ގެލެރީން ބޭރުގައި ތިބި އެހެން ރައްޔިތުންނަށް އޮތީ ކޮންގޮތެއްތޯއެވެ؟

ސިޔާސީ ޕާޓީތަކަށް އެމީހުންގެ މެމްބަރުންނަށް ލިބެމުންދާ މައުލޫމާތުގެ ދޮރު މިހާރަށްވުރެވެސް ފުޅާވެއްޖެނަމަ، ގޮފިތަކާ، ސަރަހައްދުތަކުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ އެޕާޓީއެއްގެ އާންމު މެމްބަރުންނަށް، ގާނޫނަށް މިއަންނަން އުޅޭ ބަދަލުތައް ހޫނުކަންމަތީ ދެނެގަނެވޭނެއެވެ. ޕާޓީއެއްގެ އެތެރޭގެ އޮނިގަޑު ނެތްނަމަ، މިވަރުވެސް މެމްބަރުންނަކަށް ނުކޮށްދެވޭނެއެވެ. އެމީހުން ތިބެންޖެހޭނީ ސުވާލުމާކެއްގެ ތެރޭގަތާއެވެ.

ބިންގަލުން ފެށިގެން ކަމެއް ބަދަލުވާއިރު، އެބަދަލެއް އައިސް، މޫލާފައިވަނީ ރައްޔިތުންގެ ބައިވެރިވުން ބޮޑަށް އޮންނަ ޖަމާއަތްތަކުގައެވެ. އާންމުންގެ ތެރޭގައި ޚިޔާލު ފާޅުކުރުން ހުޅުވި، ނޫސްތަކާ މުވާސަލާތީ އެހެނިހެން ޗެނެލްތައް މެދުވެރިކޮށް ދުރަށް އެޚިޔާލުތައް ފަތުރާނެ ޖާގަލިބިގެން، އެކި ފެންވަރުގެ އެކިއުމުރުގެ މީހުން މިއަންނަން އުޅޭ ބަދަލަށް ފޯރިދީ، މަސައްކަތުގެ އެއްބައިގައި ހިފައިގެން މިކަން ވަރަށް ހަރުދަނާކޮށް ކުރެވިދާނެއެވެ. މުވާސަލާތީ ގުޅުން ރަގަޅަށް ބިނާވެ ނެތުން އެއީ، ރައްޔިތުންނަށް ލިބެންވާ މައުލޫމާތު ނުލިބުމުގެ އެއްސަބަބަކަށް ވާއިރު. ދެންއޮތް ހުރަހަކީ ސިޔާސީ ގޮތުން ޚާއްސަ މަޖިލީސް އެތުރި އޮތްގޮތެވެ.

ރައްޔިތުންގެ ޚާއްސަ މަޖިލީސް ސިޔާސީ ސަބަބުތަކަކަށްޓަކައި އޮތީ އެކި ފެކްޝަންތަކަށް ބެހިފައެވެ. ނަސީބު ދެރަކަމުން، ނޫނީ ދިވެހީންގެ ދޯހަޅިކަމުން، ރައްޔިތުން ތަމްސީލު ނުކުރާ ބޮޑުބައިގަޑެއްވެސް މި މަޖިލީހުގައި އެބައުޅެއެވެ. މައިގަޑު ގޮތެއްގައި މައިނޯރިޓީ އޮތީ އެމްޑީޕީގެ ކޮޅުގައެވެ. ނަމަވެސް، ކުރެވޭ ބައެއް ބަހުސްތަކާއި ނެގޭ ވޯޓުތަކުން ދައްކަނީ ޑީއާރޕީގެ ތެރޭގައިވެސް އެމްޑީޕީއާއެކު ވޯޓު ދެމުންދާ މެމްބަރުން އުފެދޭކަމެވެ. ހަމަ އެފަދައިން، އެމްޑީޕީގެ ޕާލަމެންޓޭރިއަނުން، ތިމާމެންގެ ޕާޓީ ލައިންއާ ދިމާ އިދިކޮޅަށްވެސް ވަކި ހިސާބަކުން އިސްލާހު ހުށައަޅުއްވާ އަދި ވޯޓުދެއްވަމުންވެސް އެބަގެންދަވައެވެ. މީގެ އެންމެ ރަގަޅު މިސާލަކީ ތ. އަތޮޅަށް ނިސްބަތްވާ އިއްޒަތްތެރި މެމްބަރ، ޑރ. ހުސެއިން ރަޝީދު ހަސަން އެވެ. ޕާޓީގެ ތެރެއިން އިވޭގޮތުގައި، މީނާއަކީ އެމްޑީޕީގެ ފަލްސަފާއާއި ކަޑައެޅިގެން ދެކޮޅަށް މަޖިލީހުގައި ހަރަކާތްތެރިވެލައްވާ ބޭފުޅެކެވެ.

ޕާޓީތައް އުފެއްދުމަށް ހުއްދަ ލިބުމާއެކު ލަސްނުކޮށް ބާއްވަންޖެހޭ (ހުރިހާ ޕާޓީތައް އެކުލެވޭގޮތަށް) އިންތިޚާބު ނުބާއްވާ، މަޖިލީސްތަކުގެ ގޮޑިތަކާ ސަރުކާރުގެ ގޮޑިތައް އެއްޕާޓީން ދަމައިގެން ދަމައިގަތުމަކީ، މި އިސްލާހުތައް އޭގެ ފުރިހަމަގޮތުގައި މި ވަގުތައް ދިވެހީންނަށް، ނުލިބިދާނެކަން ދައްކުވައިދިން ކަމެކެވެ. އެހެންކަމުން، ގާނޫނު އަސާސީ އިސްލާހު ކުރުމަށް މަޖިލީހުގައި އެތިއްބެވި ހުރިހާ މެމްބަރުންނަކީ، ކޮންމެހެން ގިނަ ރައްޔިތުންގެ ވިންދާ އެއްގޮތަށް ވޯޓު ދެއްވާނެ މެމްބަރުންނެއް ނޫނެވެ. ސަރުކާރުގެ މީޑިއާއިން ރައްޔިތުންނަށް ފެންނަ މަންޒަރުތަކުގެ ފަހަތުގައިވެސް، އާންމުންގެ ލޯތަކާ ކަންފަތްތަކާ ދުރުގައި މި މަސައްކަތާބެހޭ މަޝްވަރާތަކާ، ޑީލްތަކާ، ޒުވާބުތައް ހިގަމުން އެބަދެއެވެ. ދާނެވެސްމެއެވެ. އެއްސަބަބަކީ، މުޅި މުޖްތަމައަށް ފެތުރިފައި މިވާ ސިޔާސީ ނުތަނަވަސްކަމާއި ޝައްކާ ވަހުމާ، ޙުދުމުޚްތާރު ވެރިޔަކު ފަތުރައިގެން އުޅޭ ފައިސާ އާއި މުދަލުގެ ނުފޫޒެވެ. ކަރަޕްޝަނެވެ. ކަރަޕްޓް ވެފައިވާ ސިކުޑިތަކެވެ.

ނަމަވެސް، ރައްޔިތުންނަށް އޮޅުންނުފިލާ ހިސާބަށް ކަންކަން ދިއުމުން ނަތީޖާ ގޯސްވުން ގާތެވެ. ހުރިހާ ދިވެހީންގެ މުސްތަގްބަލަށް އަސަރުކުރާ ކަމެއް ކުރާން އުޅޭއިރު (އާ ގާނޫނު އަސާސީއެއް އެކުލަވާލަން އުޅޭއިރު)، އެންމެ ކުޑަވެގެން އެރައްޔިތުންނަށް ވާނުވާ އެބަ ހުރަހަކާނުލާ، ނޫނީ ސެންސަރު ކުރުމެއްނެތި، އެގެން މަޖުބޫރުވެއެވެ. މި ގެންނަންއުޅޭ އަސާސީއަކީ، ހަމައެކަނި އިންފޮމޭޝަން މިނިސްޓަރާއި އޭނާ އިޝްތިހާރު ކުރަންވެގެން ތެޅިފޮޅޭ އޭނާގެ ވެރިޔާގެ މަސްލަހަތަށް އެކަނި ނިމިގެން ތަސްދީގް ކުރެވިގެން ދާންޖެހޭ ގާނޫނު އަސާސީއެއް ނޫނެވެ. މިއީ ހުރިހާ ދިވެހީންގެ މަސްލަހަތަށް ނިމޭންޖެހޭ ކަމެކެވެ.

ރައްޔިތުންނަށް މިދަޑިވަޅުގައި އޮޅުވާލާ، އެމީހުންނަށް ލިބެންވާ ހައްގެއް ނިގުޅައި ގަނެވޭނެފަދަ ބާބެއް، ނުވަތަ އިސްލާހެއް ފާސްކުރުމަށް އެހީވާ ކޮންމެ މެމްބަރަކީ (ރައްޔިތުންގެ ޚާއްސަ މަޖިލީހުގެ)، އެމެމްބަރަކު ނުވަތަ އޭނާ ނިސްބަތްވާ ޕާޓީއަކާއިމެދު، ރައްޔިތުން މުޅި އުމުރަށް ނުރުހުންވާނެ މެމްބަރެކެވެ. އަދި ޕާޓީއެކެވެ. ޑރ. ހުސެއިން ރަޝީދަކީ، މިފައްތަރުގައި އިންނެވި އިއްޒަތްތެރި މެމްބަރެއްކަމުގައި ގިނަ ބަޔަކު މިހާރު އެބަ ދެކެއެވެ. އިންފޮމޭޝަން މިނިސްޓަރ، ނަޝީދަކީ މީނާގެ <ކޮންޓްރޯލަރ> ކަމުގައިވެސް ބައެއް އޮބްޒާވަރުން ހޫނުބަހުން ދައުވާކުރެއެވެ. ޑީއާރޕީގެ އިއްޒަތްތެރި މެމްބަރެއް ކަމުގައިވާ ލުބްނާ ޒާހިރު ހުސެއިން ގެ ޑިކްޓޭޝަނަށް އާނބަސް ވިދާޅުވާކަމަށް އަޑުއަރާފައިވާ މި ޑޮކްޓަރަކީ، އެމްޑީޕީ ފަނާކޮށްލުމަށް އަބަދުވެސް މަސައްކަތްކުރައްވާ ބޭފުޅެއްކަމުގައި، ޕާޓީގެ މުސްކުޅި މެމްބަރަކު ލިޔުންތެރިޔާއަށް ކިއައިދިނެވެ. ހަގީގަތް ހާމަވާނީ ޕާޓީގެ މުވާސަލާތީ އޮނިގަޑު ހަރުދަނާ ވެގެންނެވެ. ނުވަތަ، ސަރުކާރުގެ މީޑިޔާ ވަކިއަތަކަށް ނުޖެހި މައުލޫމާތު ފެތުރުމުންނެވެ.

މިފަދަ ކަންކަން މިގޮތަށް ވާން މެދުވެރިވާ އެއްސަބަބަކީ، ޕާޓީތަކުގެ މުވާސަލާތުގެ ހީނަރުކަމެވެ. އެމްޑީޕީއަށް ބަލާއިރު، މި ހީނަރުކަން އަބަދުވެސް ފޫބައްދަން ޖެހެނީ ސެކްރެޓޭރިއަޓްގެ ބޭރުން ޕާޓީއަށްޓަކައި ބައިވެރިވެ މަސައްކަތްކުރާ ވޮލަންޓިއަރުންނަށެވެ. މައުލޫމާތު ފޯރުކޮށްދިނުމުގައި، އެހެން ޕާޓީތައް އަދި އޮތީ މާފަހަތުގައެވެ.

އެމްޑީޕީގެ އެތެރޭގައި އޮތް މުވާސަލާތުގެ އޮނިގަޑު ވަރުގަދަ ކުރެވެން އަންނަނީ، ޕާޓީގެ ސެކްރެޓޭރިއަޓް މުރާލިވެ ތަސައްރަފް ފުދިގެން ކަމުގައި ގިނަ މެމްބަރުން ލަފާދެއެވެ. ޕާޓީގެ ރެކޯޑްތައް ރަގަޅަށް ބަލަހައްޓާ، މަޖިލީސްތެރޭގައި ޕާޓީއަށް ނިސްބަތްވާ މެމްބަރުން ގެ ހަރަކާތްތައް ޕާޓީގެ އާންމު މެމްބަރުންނަށް އޮޅުންފިލުވައި ދިނުމުގެ ޒިންމާ އެޅެނީ، ޕާޓީގެ ސެކްރެޓޭރިއަޓް ގެ ކޮޑުގައެވެ. ޕާޓީގެ ގޮފިތަކުގެ އެންމެހާ މެމްބަރުންނަށް މި ބަދަލާބެހޭ ހުރިހާ މައުލޫމާތެއް ލިއްބައިދޭން އެބަޖެހެއެވެ. ގާނޫނު އަސާސީ އެއް އުފެދެމުން ދާއިރު މިކަންކަން ތަރުތީބުވާން ޖެހެއެވެ. ސަބަބަކީ އަޅުގަޑުމެންގެ ރާއްޖެ ޖިއޮގްރަފިކަލްގޮތުން އެތުރި އޮތް ހަގީގީ ސިފަ، ކިރިޔާވެސް ތަސައްވަރު ކުރެވޭފަދަ މީހަކަށްވިއްޔާ، މުވާސަލާތީ ގުޅުމުގައި ހިމެނޭ ދަތިތައް އިހްސާސް ކުރެވެން ވާނޭކަމެވެ. އެފަދަ މީހަކަށް، ޕާޓީގެ ނެޓްވާރކެއް ބިނާކޮށް، އެ ނެޓްވަރކްގެ ބޭނުން ހިފާނޭ ގޮތް ސިކުޑިއަށް ނެގެން ޖެހޭނެއެވެ. މިކަންކަންވެސް ބެލެންޖެހެއެވެ. މިއީވެސް ގާނޫނު އަސާސީއެއް ލިބިގަތުމަށް އުޅޭއިރު މުހިންމު ކަމެކެވެ.

އިސްލާހަށް އެދި ހަރަކާތްތެރި ވަމުންދާ ރައްޔިތުންނަށް އެމީހުން ތަމްސީލުކުރާ މެމްބަރުން އެކުރާ މަސައްކަތް ސާފުކޮށް އެގުމަކީ މިކަން އޮމާންކޮށް ގެންދެވޭނެ އެއްގޮތެވެ. މިކަން ކާމިޔާބުވާނީ، ސަރުކާރަށާއި، ސިޔާސީ ޕާޓީތަކަށް އާންމު ރައްޔިތުން ފެނި، އެމީހުންގެ މަސްލަހަތަކީ ކޮބައިކަން ދެނެގަނެވިގެންނެވެ. ސިވިލް ސޮސައިޓީއަށް އިހްތިރާމް ކުރެވިގެންނެވެ.

ޕާޓީތަކުގެ އިތުރުން އެއްބަހެއް ކިޔާ، އަދި އެއްދިމާޔަކަށް ދަތުރުކުރާ ހުރިހާ ދިވެހިން، މިވަގުތު މި ތިބެނީ ނޭވާ ހިފަހައްޓައިގެންނެވެ. ގާނޫނު އަސާސީ ނިމޭނެ ބާވައެވެ؟ ނިމޭއިރު އެ އަސާސީ އޮންނާނީ ކިހިނަކުން ބާވައެވެ؟ އެއް އަސާސީ އެއްލައިލާފައި އަނެއް އަސާސީއާއެކު ކުރިޔަށްދިއުމަށް ހަރުދަނާ އެއްބަސްވުމެއް އެބައޮތްބާވައެވެ؟

އެގިވަޑައި ގަންނަވާނޭ ފަދައިން، ކޮންމެ ދުވަހަކު އާ ގާނޫނު އަސާސީއެއް ލިޔާން އުޅުމަކީ ކޮސްކަމަކަށް ވާއިރު، އެޒަމާނަކަށް އެންމެ ފެތޭ އަދި ވީއެންމެ ގިނަ ދުވަހެއް ވަންދެން ބޭނުން ކުރެވޭނެ، ފުޅާ އަސާސްތަކެއް އެކުލަވާލުމަކީ، ވިސްނުންތެރި ފިޔަވަޅަކަށް ވާނެއެވެ.

އަޅުގަޑުވެސް ގަބޫލުކުރަމެވެ. ޒަމާނަށް ފެތޭ ސިޔާސީ އަޚްލާގެއް، އަޅުގަޑުމެންގެ ތެރޭގައި އަށަގަތުމަށް އެތައް ދައުރުކުރުން ތަކެއް ބޭނުންވާނެއެވެ. ނަމަވެސް، މިހާރުން މިހާރަށްވެސް މުވާސަލާތީ އޮނިގަޑު ނަގަހައްޓާ ކޮޅަށް ޖެހިއްޖެނަމަ، އޭގެ ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން ކަންކަމުގެ ހަގީގަތް ގިނަބަޔަކަށް އޮޅުންފިލާ، މައުލޫމާތު ހަލުވިކަމާއެކު ދައުރުކޮށް، ރައްޔިތުންނާއި މަޖިލީހުގައި މަސައްކަތް ކުރައްވާ މެމްބަރުންނާއި ދެމެދު ގުޅުންތައް އުފެދި އާރޯވާނެއެވެ.

މިހާރު މިއޮތް ފުސް މާހައުލުގައި، ޒިންމާދާރު މީޑިއާއެއް މަސައްކަތް ކުރެވޭނެ ޖާގައެއް ނެތެވެ. އެކަމަށް ފަހިވާ ގާނޫނީ އޮނިގަޑެއް ހެދުމަށް އުޅުމަކީ މި ސަރުކާރުގެ ބޭނުމެއްވެސް ނޫންކަން މިހާރު އެގި ފާޅުވެއްޖެއެވެ. ބޭނުންނުވާ ދެބަސްވުންތަކާއި، އަރާރުންތައް ގިނަވަނީ (ޚާއްސަ މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުގައި ވިޔަސް، އެތަޅުމުން ބޭރުގައި ވީނަމަހީވެސް)، ސަރުކާރުން މުވާސަލާތައް ހުރަސްއަޅާ، މައުލޫމާތު ސިއްރުކޮށް ރައްޔިތުން ބިރުގަންނަވާތީއެވެ. ކަމަށް ބޭނުންވާ ހަމަތަކާ އުސޫލުތައް އެއީ، ހަމައެކަނި ސަރުކާރު ހިމާޔަތްކޮށް ރައްޔިތުންނަށް އޮޅުވާލުމަށް ގެންގުޅޭ އުކުޅުތަކަކަށް ވުމީ މީގެ އެންމެ ދެރަކަމެވެ.

ގާނޫނު އަސާސީ ނިމޭއިރު އޮންނާނެ ނަމޫނާއަކީ، ރައްޔިތުންގެ މަންދޫބުންގެ ތެރޭގައި ތިއްބެވި ތަފާތު ޕާޓީތަކުން ނިންމާނެ ނަމޫނާއެކެވެ. އެއާ ޚިލާފަށް ގާނޫނު އަސާސީއަކީ އެންމެންގެ އެއްޗެކެވެ. އަދި ގިނަބަޔަކު ދެކޭގޮތުގައި، މައުމޫނު ވެރިކަމުން ދުރަށްލުމާއި، މުސްތަގްބަލަށް ދިވެހީންނަށް އާ ގާނޫނު އަސާސީއެއް ލިޔެ ފާސްކުރުމާ، މިއީ މުޅީން ދެކަމެކެވެ. އެހެނަސް ވެރިކަން ހިންގާ ފަރާތުގެ ނުފޫޒު ގާނޫނު ހަދާ ފަރާތްތަކަށް އޮތީތީވެ، މި ދެކަންތައް ފުށުއަރައި، އޮޅުންގަޑެއްގެ މެދަށް ރައްޔިތުންނަށް މިތިބީ ވަދެވިފައެވެ. ދެކަމަކީވެސް ދިވެހީންނަށް ލިބޭންއޮތް ފެހި މުސްތަގްބަލް ބިނާކުރުމަށް ކުރަންޖެހޭ ދެކަމެވެ. ކަން ކުރާން މިޖެހެނީ އަމިއްލައަށެވެ. (ނިމުނީ)